बेतवडे गावात सहा वर्षांपासून सामाजिक उपक्रमाची परंपरा
ठाणे : गणेशोत्सव हा केवळ धार्मिक उत्सव न राहता त्यातून सामाजिक बांधिलकी आणि समाजोपयोगी उपक्रमांना चालना मिळावी, या उद्देशाने बेतवडे गावातील समाजसेवक तथा शिक्षणप्रेमी श्री. जगन्नाथ नाना पाटील (जे. एन. पाटील) यांनी गेल्या सहा वर्षांपासून अनोखा उपक्रम सुरू ठेवला आहे. त्यांच्या बेतवडे येथील निवासस्थानी पाच दिवसांसाठी विराजमान होणाऱ्या गणरायाच्या उत्सवातून दरवर्षी शिक्षणाविषयी सामाजिक संदेश दिला जातो.
गणेशोत्सवाच्या काळात बाप्पाच्या दर्शनासाठी येणाऱ्या भाविकांनी हार, फुले, मिठाई, फळे किंवा इतर पूजेचे साहित्य आणण्याऐवजी वह्या, पुस्तके, पेन, पेन्सिल तसेच विद्यार्थ्यांच्या उपयोगाचे शैक्षणिक साहित्य आणावे, असे आवाहन श्री. पाटील यांनी केले होते. त्यांच्या या आवाहनाला भाविकांनी उत्स्फूर्त प्रतिसाद दिला. अनेक भाविकांनी पारंपरिक पूजासाहित्याऐवजी शैक्षणिक साहित्य घेऊन गणरायाचे दर्शन घेत या सामाजिक उपक्रमात सहभाग नोंदवला.
गणेशोत्सवाच्या माध्यमातून जमा झालेले हे शैक्षणिक साहित्य गरजू विद्यार्थ्यांपर्यंत पोहोचविण्याचा उपक्रम पुढे राबविला जातो. गणेशमूर्तीच्या विसर्जनानंतर श्री. जे. एन. पाटील आणि त्यांचे सहकारी विविध आदिवासी पाड्यांमध्ये जाऊन गरीब व गरजू विद्यार्थ्यांना वह्या, पुस्तके, पेन, पेन्सिल आणि अन्य शैक्षणिक साहित्याचे वाटप करतात. त्यामुळे गणेशोत्सवाच्या आनंदासोबतच शिक्षणापासून वंचित राहणाऱ्या विद्यार्थ्यांना प्रत्यक्ष मदतीचा हात मिळतो.
आजच्या काळात अनेक विद्यार्थ्यांना शिक्षणाची आवड असूनही आर्थिक परिस्थितीमुळे आवश्यक शैक्षणिक साहित्य उपलब्ध होत नाही. अशा विद्यार्थ्यांना मदत मिळावी आणि त्यांचा शिक्षणाचा प्रवास अधिक सुलभ व्हावा, या विचारातून हा उपक्रम सुरू करण्यात आला आहे. धार्मिक उत्सवाला सामाजिक कार्याची जोड देत ‘बाप्पाच्या चरणी पूजेचे साहित्य नव्हे, तर विद्यार्थ्यांच्या भविष्यासाठी शिक्षणाचे साहित्य’ हा संदेश या उपक्रमातून दिला जात आहे.
गणेशोत्सवाच्या माध्यमातून समाजात सामाजिक जाणीव निर्माण करण्याबरोबरच गरजू विद्यार्थ्यांना शैक्षणिक मदत मिळावी, हा या उपक्रमामागील मुख्य उद्देश असल्याचे श्री. जे. एन. पाटील यांनी सांगितले.
गेल्या सहा वर्षांपासून सातत्याने सुरू असलेल्या या उपक्रमामुळे गणेशोत्सवाला समाजोपयोगी कार्याची जोड मिळाली आहे. उत्सवातून जमा होणारे साहित्य थेट गरजू विद्यार्थ्यांपर्यंत पोहोचत असल्याने ‘एक वही, एक पुस्तक, एक पेन म्हणजे एका विद्यार्थ्याच्या भविष्यातील एक पाऊल’ असा सकारात्मक संदेशही या उपक्रमातून समाजापर्यंत पोहोचत आहे.
गणेशोत्सव हा आनंद, भक्ती आणि उत्साहाचा सण असला तरी त्यातून समाजासाठी काहीतरी देण्याची भावना निर्माण झाली, तर त्या उत्सवाचे सामाजिक महत्त्व अधिक अधोरेखित होते. बेतवडे गावातील हा उपक्रम त्याचेच एक प्रेरणादायी उदाहरण ठरत आहे.
